Teknik Bilgiler

Örnek 1
Konu : Bir kovalı elevatör tahriki için redüktör seçimi
İşletme hakkında verilen bilgiler

 

İş makinası cinsi
Kuvvet makinasının cinsi
Motor devir sayısı
İş makinası devir sayısı niş
İş makinası için gerekli döndürme momenti Mdiş
Günlük çalışma süresi
İşletmenin bir saat içindeki duruş-kalkış sayısı
İşletmenin bir saat içindeki çalışma süresi

: Kovalı elevatör
: Elektrik motoru
: 1460 d/d
: 23 d/d
: 9000 N.m
: 24 saat
: Sürekli çalışıyor ( duruş kalkıs yok )

: 60 dakika ( ED = % 100 )
Redüktör motora hidrolik kavramayla, iş makinasına elastik kavramayla bağlanacaktır.
Redüktör kapalı ortamda çalışacak Çevre sıcaklığı : 20° - 25° C
Redüktör giriş devir sayısı = Motor devir sayısı : n1 = nm = 1460 d/d
Redüktör çıkış devir sayısı = İş makinası devir sayısı : n2 = niş = 23 d/d

Bu işletme için konstrüktör tarafından uygun görülen redüktör tipleri DA3 ve DK3 modellerdir.

 

Hesaplanacak degerler

Is makinasi için gerekli Nis  gücü asagidaki formülle hesaplanir. 

N = Mdiþ [N.m] . niþ [d/d] /  9550 = 9000 . 23 / 9550 = 21,7 [kw]

Redüktör çevrim orani :  i = n1 / n2  = 1460 / 23 =  63 / 1 olmalıdır.

 

Emniyet katsayisi ( E ) hesabı

 

Emniyet katsayisi E
Motor faktörü  fm 
Is makinesi faktörü  fis 
Durus - Kalkis faktörü  fdk 
Günlük çalisma süresi faktörü  ft

: E  =  fm . fis . fdk . ft   formülüyle hesaplanır.
: Elektrik motoru ile tahrik edilen isletmede  fm = 1olarak alinir.
: Orta darbeli bir isletme cinsi olan elevatör için  fis = 1,5  uygundur.
: Sürekli çalisan, durus kalkisa uygun isletme için  fdk = 1 alinir.
: Günde 24 saat çalisan isletme için  ft = 1,25  alinir ve böylece
   E  =  1 . 1,5 . 1 . 1,25  =  1,875  bulunur

Emniyet katsayisi pratik olarak 15. sayfadaki çizelgeden de alinabilir. Elektrik motoruyla tahrik edilen, günde 24 saat çalisan ve orta darbeli bir isletme olan elevatör için Emniyet katsayisinin 15. sayfadaki çizelgede 1,9  oldugu görülmektedir.

Redüktörün tasimasi gereken güç : Nre =  E . Nis  = 1,9 . 21,7   =  41,2 [kw] dir.
Seçilecek redüktörün nominal gücü Nn , Nre  gücünden büyük olmalidir      Nn > Nre

DA3 model redüktörlerin güç çizelgesinde ;
ngiris  = 1460 d/d,   nçikis = 23 d/d için  DA3 – 560  model redüktörün tasiyabilecegi nominal  gücün 44 [kw]  oldugu görülmektedir.
DA3 – 560  model redüktör bu isletme için uygundur.

 

Termik güce göre kontrol

DA3 – 560 model redüktörün termik gücü Nt = 100 [kw] dir. (Termik güç çizelgesinden)
Nt  > Nre    oldugundan,  DA3 – 560  model redüktör sogutmaya gerek kalmadan Nre  gücünü tasir.
DK3 – 450  model redüktörün nominal gücünün ayni çalisma sartlarinda  45 [kw] oldugu çizelgede görülmektedir.
Nn  > Nre   oldugundan DK3 – 450 model de bu isletmede kullanilabilir.

 

 

Örnek 2
Konu: Bir bantli konveyörün tahriki için redüktör seçimi
Isletme hakkinda verilen bilgiler

 

Is makinesi cinsi
Kuvvet makinesinin cinsi
Motor devir sayisi
Is makinesi devir sayisi nis
Is makinesi için gerekli döndürme momenti Mdis
Günlük çalisma süresi
Isletmenin bir saat içindeki durus-kalkis sayisi
Isletmenin bir saat içindeki çalisma süresi
Redüktör - motor arasinda V - Kayis kasnak sistemi vardir.
Kasnak orani
Redüktör giris devir sayisi n1
Redüktör konveyör tambur miline geçirilmistir.
Redüktör çikis devir sayisi (Is makinesi devir sayisi)

Redüktör açik havada çalisacak (Çevre sicakligi)

: Bantli konveyör
: Elektrik motoru
: 1450 d/d
: 60 d/d
: 1800 N.m.
: 10 saat
: En fazla 5
: 50 dakika ( ED = % 80 )

: 1,5 / 1
: n1 = 1450 / 1,5 = 960 d/d

: n2 = nis = 60 d/d
: 25° - 30° C

 

Bu isletme için konstrüktör tarafindan uygun görülen redüktör tipi DG2 model mile geçme redüktördür.

 

Hesaplanacak degerler

Is makinesi için gerekli Nis gücü asagidaki formülle hesaplanir. 
                     
Nis =   Mdis [N.m] . nis [d/d] / 9550  = 1800 . 60 / 9550 =  11,3 [kw]

Redüktör çevrim orani: i  =  n1 / n2   =  960 / 60  =  16 / 1 olmalidir.

Emniyet katsayisi sayfa 15` deki çizelgeden alinir.

Elektrik motoru ile tahrik edilen, günde 10 saat çalisan orta darbeli isletme olan konveyör için Emniyet katsayisinin sayfa 15 deki çizelgede 1,5 oldugu görülmektedir.

Redüktörün tasimasi gereken güç :  Nre =  E . Nis  = 1,5 . 11   =  16,6 kw dir.
Seçilecek redüktörün nominal gücü Nn , Nre  gücünden büyük olmalidir     Nn > Nre
DG2 model redüktörlerin güç çizelgesinde : ngiris  = 1450 d/d,  nçikis = 60 d/d için  DG2 – 250 model redüktörün tasiyabilecegi nominal  gücün 19 [kw]  oldugu görülmektedir.

DG2 – 250 model redüktör bu isletme için uygundur.

 

Termik güce göre kontrol

DG2 – 250 model redüktörün termik gücü  Nt = 40kw dir. ( Termik güç çizelgesinden )

Nt  > Nre   oldugundan, DG2 – 250 model redüktör sogutmaya gerek kalmadan  Nre  gücünü tasir.

 

 

Örnek 3
Konu :  Kurutma tesisinin tahriki için motorlu redüktör seçimi
Isletme hakkinda verilen bilgiler

 

Is makinasi cinsi
Redüktöre baglanacak motor gücü
Motor devir sayisi
Is makinasi devir sayisi nis
Is makinasi için gerekli döndürme momenti  Mdis
Günlük çalisma süresi
Isletmenin bir saat içindeki durus-kalkis sayisi
Isletmenin bir saat içindeki çalisma süresi
Motor redüktöre direkt baglanacak.
Redüktör giris devir sayisi (Motor devir sayisi)
Redüktörden kurutma dolabina hareket, zincir dislilerle aktarilacaktir.
Zincir disli orani
Redüktör çikis devir sayisi
Redüktör açik havada çalisacak (Çevre sicakligi )

: Kurutma dolabi
: 15 kw
: 1460 d/d
: 24  d/d
: 4650 N.m.
: 10 saat
: En fazla 5
: 60 dakika ( ED = % 100 )

: 1460 d/d

: 2,5 / 1
: 24 . 2,5   =  60  d/d
: 25° - 30 °C

 

Bu isletme için konstrüktör tarafindan uygun görülen redüktör tipi  2DMA model Agir sanayi tipi motorlu redüktördür.

 

Hesaplanacak Degerler

Is makinasi için gerekli Nis  gücü asagidaki formülle hesaplanir. 
                    
NisMdis [N.m] . nis [d/d] / 9550  = 4650 . 24 / 9550 = 11,7 [kw]
                                                 

Emniyet katsayisi sayfa 15` deki çizelgeden alinir.

Elektrik motoru ile tahrik edilen, günde 10 saat çalisan orta darbeli isletme olan kurutma dolabi için Emniyet katsayisinin sayfa 15 deki çizelgede 1,5  oldugu görülmektedir.

Redüktörün tasimasi gereken güç : Nre =  E . Nis = 1,5 . 11,7 =  17,25 [kw] dir.

Redüktöre 15 [kw] gücünde motor baglanacagina göre motor seçimindeki emniyet katsayisi : Nm  /  Nis = 15 / 11,7  = 1,3   olarak gerçeklesmistir.

2 DMA model motorlu redüktörlerin güç çizelgesine bakarsak,15 kw motor gücü ve 60 d/d redüktör çikis devri için 2 DMA 6 model redüktörün seçilmesi gerektigi görülmektedir. 2 DMA model motorlu redüktörlerin güç çizelgesi, emniyet katsayisi, motor gücünün en az  1,5 kati olacak sekilde düzenlenmistir. 2 DMA 6  model redüktör 15 kw motor gücünü, 60 d/d  çikis devrinde en az  1,5  kat emniyetle tasir, yani redüktörün nominal gücü   Nn = 15 . 1,5 =  22,5  dur.

Is makinasi için gerekli  Nis   gücüne göre gerçeklesen emniyet katsayisi ise : Nn  /  Nis = 22,5 / 11,5 = 1,95 dir.

Motorlu redüktör, gerekenden daha yüksek emniyet katsayisi ile seçilmistir.
 
Geri